TDASA – Situational Awareness in Networks

  • looptijd: 2013 - 2015
  • locatie: Hengelo ,
  • functie: Energiebewustzijn verhogen, meer flex
TDASA Laagspanning
Wear and Tear

Technology for Distribution Area Situational Awareness in Electrical Networks (TDASA)

TDASA

Het project richt zich op het ontwikkelen van een methodiek en technologie voor de conditiebepaling van het laagspanningsnet.

  • De methodiek en technologie moeten bijdragen aan het op kosteneffectieve wijze vervangen van delen van het laagspanningsnet.
  • Het moet ook zorgen voor een maximaal effect met betrekking tot de instandhouding en de verbetering van de betrouwbaarheid van de elektriciteitsvoorziening.

Subsidie

Het betreft hier een TKI (TKISG02009) subsidieproject uitgegeven door RVO.

Projectpartners

Locamation B.V.Enexis, TNO en Eindhoven University of Technology Electrical Engineering

Wetenschappers

Subsidie: TKISG02009

Partners: 

TDASA Laagspanning

Conditie bepaling in distributienet ter voorkoming verzwaring.

 

Zie ontwikkelde producten

Zie ontwikkelde producten en projectdocumentatie

Innovatieve Exploratie & Productie

Op drie hoofdlijnen is nieuwe kennis en technologie ontwikkeld:

  1. Opsporing van nog niet geexploiteerde reserves, met name offshore
  2. Enhanced recovery en productieoptimalisatie voor winning uit mature fields
  3. De veiligheid en betrouwbaarheid van productiesystemen (onshore, offshore, subsea).

Induced Seismicity

De belangrijkste vraagstukken waren:

  1. Wat is de relatie tussen de bewegingen in de ondergrond en de daaruit voortvloeiende bewegingen van het oppervlak?
    In samenwerking met het ERP Complexity is een workflow ontwikkeld om een schatting te kunnen maken van de stress condities en de seismiciteit. De werkwijze is getoetst aan een werkelijke situatie.
  2. Wat is de impact van hydraulic fracturing?
    In het kader van H2020 M4ShaleGas is, samen met o.a. BGS, GfZ Potsdam, IFPEN en SINTEF een inventarisatie gemaakt van induced seismicity gerelateerd aan shale gas operaties.
  3. Ontwikkeling van fast 3D modellen om geomechanische de effecten van injectie en uitputting van gasvelden te voorspellen. De eerste resultaten zijn goed ontvangen. Er vindt overleg plaats met de verschillende stakeholders over verdere ontwikkeling.
  4. Ontwikkeling van een nieuwe passief seismisch monitoring systeem waarbij de calibratie wordt verkregen uit natuurlijke microseismiek.
    De verwachting is dat de kennisontwikkeling met betrekking tot induced seismicity onderdeel zal worden van het Nationaal Onderzoeksprogramma Effecten Mijnbouw.

Well Integrity (incl. Well Abandonnement)

Vanuit TNO is er geinvesteerd in de ontwikkeling van kennis met betrekking tot well integrity. Hierbij waren de volgende vraagstukken en ideeen aan de orde:

  1. Self healing formation abandonment voor het definitief afsluiten van productie boorgaten.
    Op basis van een desk studie zijn is er met Shell Total, EBN een onderzoek gestart naar de haalbaarheid van deze methode in Nederland.
  2. Ontwikkeling van embedded monitoring en wireline logging om de integriteit van de interfaces tussen casing, cement en gesteente vast te stellen.
  3. Ontwikkeling van geomechanische modellen en een probabilistische methodiek voor risk assessment.

Alle onderwerpen hebben inmiddels geleid tot een breed draagvlak voor een Joint Industry Project gericht op Well Abandonnement en Well Integrity met participanten als EBN en  NAM. Het initiatief is samen met de gemeente Emmen en de provincie Drente ontwikkeld.

Carbon Capture, Usage & Storage

Het zwaartepunt in het onderzoek betrof de veiligheid van de CO2 opslag (License to Operate). Daarbij zijn onder andere de volgende onderwerpen aan de orde geweest:

  • Het lange termijn gedrag van CO2 in opslagreservoirs
  • Het geomechanisch gedrag van breuken boven een opslaglocatie
  • Risico analyse van de CO2 opslag diep onder de zeebodem
  • Maatregelen die kunnen worden genomen zodra zich in een lopend opslagproject een ‘significant irregularity’ voordoet
  • Monitoring op basis geavanceerde seismische beeldvorming
  • De ontwikkeling van tracers voor betere monitoring van de migratie van geinjecteerde CO2 in aardgasvelden.

Een tweede onderzoekslijn die in de afgelopen twee jaar is ontstaan betreft CO2 utilisation. Doel daarvan is de ontwikkeling van mogelijkheden om CO2 als grondstof te (her-) gebruiken. Hiermee ontstaan ook opties om de business case aanzienlijk te verbeteren. De volgende onderwerpen zijn aan de orde geweest:

  • De ontwikkeling van een proces waarbij met behulp van algen CO2 wordt afgevangen uit een solvent die is beladen met rookgas vanuit een CO2 emitter. Op deze manier wordt CO2 afvang en utilisatie in 1 proces geintegreerd
  • Ontwikkeling van een workflow voor CO2 EOR (Enhanced Oil Recovery) met als doel om met een combinatie van een economisch model en een reservoir model, de productie te optimaliseren. De methodiek is toegepast op een CO2 EOR project in het Chigwell Viking Field (Canada).
  • Tenslotte heeft TNO actief deelgenomen aan de Europese kennisnetwerken gericht op CCUS. De belangrijkste initiatieven in dit kader zijn EERA-CCS, CO2GeoNet en het EC CCS Network.

Geothermal Energy

  1. Een belangrijk aspect bij de ontwikkeling van geothermie is de verbetering van de exploratie methoden (pre-drill risk reduction). Deze ontwikkeling is onderdeel van het EU samenwerkingsverband IMAGE.Hierbij zijn geavanceerde exploratie methoden (passive seismic imaging, thermal anomalies as predictor for fracture permeability, ultra deep geothermal exploration in the Netherlands) geevalueerd op basis van gegevens uit diverse Europese geothermiesites.

    IMAGE heeft als doelstelling om een betrouwbare interdisciplinaire methode te ontwikkelen voor de beoordeling van geothermie sites. IMAGE is eind 2016 afgerond

  2. Een tweede lijn in de kennisontwikkeling betreft technologie voor de optimalisatie van de warmte productie. Verschillende methoden van stimulatie zijn geevalueerd op potentiele effectiviteit. Een belangrijk onderdeel betreft Radial Jet Drilling. Dit is een uit de olie & gas productie bekende technologie waarvan middels modellen de effectiviteit voor geothermie is onderzocht.
  3. Een derde belangrijk aspect betreft de reductie van de kosten van het ontwikkelen en het in stand houden van een geothermie site. In dit kader is onderzoek gedaan naar de haalbaarheid van composite casings die met name voor boorgaten tot een diepte van 1500 m tot aanzienlijke kostenreductie kunnen leiden. En er is onderzoek gedaan naar het voorkomen van scaling en corrosie.
    Tenslotte is het voor de ontwikkeling van geothermie van groot belang om inzicht te hebben in de risico’s op induced seismicity.

Small Scale LNG

Kennisontwikkeling gericht op de ontwikkeling van nieuwe cryogene materialen en op de methodologieen voor het beoordelen van de veiligheid van LNG systemen in het bijzonder opslagtanks.

  • Voor de ontwikkeling van nieuwe cryogene materialen is, in samenwerking met industriële partners, een unieke cryogene test opstelling ontwikkeld voor de experimentele validatie van de eigenschappen van nieuwe materialen voor opslagtanks.
  • In combinatie met de hierbij ontwikkelde modeling tools is een faciliteit tot stand gebracht waarmee in samenwerking met de industrie op doelmatige wijze betrouwbare ontwerpen van opslagtanks kunnen worden gemaakt.
  • Met betrekking tot de veiligheid van LNG systemen is een analytisch model ontwikkeld om de effecten van externe verhitting door brand te beoordelen.
    Deze tool is een belangrijk hulpmiddel voor de brandweer die nog weinig ervaring heeft met het bestrijden van brand in en om LNG systemen.

In de komende jaren zullen de tools verder worden ontwikkeld en worden gebruikt om richtlijnen en standaarden te ontwikkelen voor een veilig gebruik van LNG in transportsystemen.

Gas Quality

Voor online meting van de gaskwaliteit is een sensor concept ontwikkeld in samenwerking met een leverancier van flow instrumentatie en een energieleverancier. Het concept zal in 2016 verder worden ontwikkeld tot prototype. Met betrekking tot het regelen van de gaskwaliteit is een methodiek ontwikkeld op basis van een flowmodel van het gasdistributienet.

Aanleiding hiervoor waren de plannen op Texel om biogas van lokale bronnen te gebruiken voor de gasvoorziening.
De onderliggende technologie is generiek en kan in andere situaties (bijv. hoogcalorisch gas) worden toegepast.

 

Locamation

  Bas Mooijman   www.locamation.nl    info@locamation.nl    088 1660100